Upławy – przyczyny, objawy bakteryjnego zakażenia pochwy

Zachwiana równowaga flory pochwy, zanik pałeczek kwasu mlekowego sprzyja upławom. Jakie są przyczyny i objawy bakteryjnego zakażenia pochwy, na czym polega leczenie upławów?

• Kiedy wzrasta ryzyko bakteryjnego zakażenia pochwy?
• Upławy – przyczyny
• Jakie są objawy bakteryjnego zakażenia pochwy?
• Leczenie upławów

Kiedy wzrasta ryzyko bakteryjnego zakażenia pochwy?

Infekcja bakteryjna pochwy to dolegliwość, z którą borykają się kobiety w różnym wieku. Nawracająca przypadłość dotyka częściej kobiet aktywnych seksualnie, ponieważ podczas stosunku może dojść do przenoszenia bakterii żyjących w odbycie na narządy płciowe. Mężczyźni mogą być biernymi przenosicielami, zwłaszcza jeżeli w krótkich odstępach czasu utrzymywali stosunki z kilkoma kobietami.

Medyczne statystyki jako grupę ryzyka wskazują współwystępowanie tego schorzenia u par lesbijskich, wspólnie korzystających z gadżetów seksualnych. Długie i częste noszenie obcisłych spodni sprzyja namnażaniu bakterii, szczególnie latem, gdy temperatura i wilgotność środowiska stwarzają korzystne warunki dla drobnoustrojów patogennych. Syntetyczne tkaniny dodatkowo pogarszają wentylację okolic intymnych, podnosząc ryzyko zakażenia.

Upławy – przyczyny

Z uwagi na to, że bakteryjne zakażenie pochwy częściej dotyka kobiet w wieku pokwitania, lekarze upatrują przyczyn upławów w obniżonym poziomie estrogenów i tzw. suchości pochwy. Wpływ mają zaburzenia hormonalne, często chorują kobiety w ciąży, u których naturalne zmiany w gospodarce hormonalnej przesuwają równowagę flory bakteryjnej. Kuracja antybiotykami również stanowi poważny czynnik ryzyka — leki te niszczą nie tylko patogeny, ale także pożyteczne pałeczki kwasu mlekowego, które chronią przed kolonizacją pochwy przez drobnoustroje chorobotwórcze.

Związek z chorobą mają częste zmiany partnerów seksualnych oraz brak odpowiedniej higieny intymnej. Warto zwrócić uwagę na szczególną dbałość o regularne podmywanie w trakcie miesiączki, ponieważ krew menstruacyjna przyczynia się do zobojętnienia kwaśnego środowiska pochwy, które w normalnych warunkach chroni przed nadmiernym wzrostem bakterii beztlenowych.

Wpływ może mieć też używanie środków myjących, które zmieniają naturalny odczyn pochwy i podrażniają śluzówkę. Warto jednak wiedzieć, że płukanie pochwy, nadmierne mycie okolic intymnych zwiększa ryzyko infekcji, ponieważ prowadzi do mechanicznego usuwania pożytecznych mikroorganizmów. Tak jak w przypadku wielu innych chorób nie bez znaczenia pozostaje stresujący tryb życia, który osłabia naturalną odporność organizmu i sprzyja przewlekłym stanom zapalnym.

Jakie są objawy bakteryjnego zakażenia pochwy?

Bakteryjne zakażenie pochwy często przebiega bezobjawowo, dzieje się tak zazwyczaj w początkowym stadium rozwoju schorzenia. W pozostałych przypadkach lub kiedy choroba jest już zaawansowana pojawiają się upławy w kolorze szarobiałym, którym towarzyszy nieprzyjemny zapach z pochwy, porównywany do zapachu nieświeżych ryb. Ten charakterystyczny odór wynika z obecności lotnych amin, produkowanych przez bakterie beztlenowe, głównie z rodzaju Gardnerella vaginalis.

U niektórych kobiet występuje świąd sromu oraz pochwy, kiedy zakażenie obejmuje cewkę moczową pojawia się szczypanie i pieczenie podczas oddawania moczu, czasem częstomocz oraz ból w podbrzuszu. Wszystkie opisane objawy ulegają nasileniu przed miesiączką, co wynika ze zmian pH środowiska pochwy związanych z cyklem hormonalnym.

Warto zwrócić uwagę, że intensywność objawów bywa zmienna — mogą one nasilać się po współżyciu płciowym lub kontakcie z wodą (np. po kąpieli), gdy środowisko staje się bardziej zasadowe. U kobiet z osłabioną odpornością, np. podczas infekcji wirusowych lub bakteryjnych innych narządów, objawy mogą nasilać się i utrzymywać dłużej.

Leczenie upławów

W diagnostyce bakteryjnego zakażenia pochwy niezbędny jest wywiad lekarski poparty badaniem ginekologicznym, podczas którego lekarz pobiera próbkę wymazu z pochwy. Na podstawie wyników badania posiewu wydzieliny, wykonanego w laboratorium, lekarz dobiera antybiotyk, zakażenie leczy doustnie i dopochwowo. Najczęściej stosowane preparaty to metronidazol lub klindamycyna, które skutecznie eliminują bakterie beztlenowe odpowiedzialne za infekcję.

Leczeniu musi poddać się również partner chorej kobiety, na czas kuracji należy zaprzestać współżycia seksualnego, aby uniknąć ponownego zakażenia. Ważnym elementem terapii jest przywrócenie naturalnej flory bakteryjnej pochwy — w tym celu stosuje się probiotyki dopochwowe zawierające pałeczki kwasu mlekowego (Lactobacillus), które odbudowują kwaśne pH środowiska i hamują rozwój patogenów.

Po zakończeniu kuracji antybiotykowej zaleca się kontrolne badanie ginekologiczne, które potwierdzi skuteczność leczenia. W przypadku nawracających infekcji konieczna może być dłuższa terapia probiotyczna oraz dokładna ocena czynników ryzyka, takich jak metody antykoncepcji, higiena intymna czy choroby współistniejące. Edukacja pacjentki w zakresie profilaktyki — unikania syntetycznej bielizny, ograniczenia stosowania płukanek do pochwy, dbałości o higienę bez przesady — stanowi podstawę zapobiegania kolejnym epizodom zakażenia.